Yazı Detayı
09 Mart 2018 - Cuma 15:19
 
SORUMLULUK BİLİNCİ
Ayperi OTRU KILIÇ
 
 

“KARNE HEDİYEM” isimli yazımda sorumluluk bilinci aşılamak önemlidir demiştim. Şimdi ise bunun temeline inip, nasıl sorumluluk bilinci kazandırılır, bir parça bunu konuşacağız.

Sorumluluk bilinci, ilk yaşlarda başlar ve artarak gelişir. Deneme yanılma yoluyla çocuk bunu anaokulu çağında öğrenmeye başlar. Doğru zamanda atılacak doğru adımlarla çocuğunuza fırsatlar yaratabilirsiniz. Yaşına, cinsiyetine ve kişisel özelliklerine uygun görevleri çocuğunuza vererek denemesine teşvik edebilirsiniz. Sizin sorumluluk bilincinizin çocuğun sorumluluk duygusuna engel olup olmadığını değerlendirin. Açık olmak gerekirse, çocuğunuza zamanında ve yeterli yemek yedirmek sizin sorumluluğunuzdur. Ancak çocuğunuz yemek istemiyor olabilir. Kendisi yemiyor diye ona yedirmeye çalışmayın. O gün belki yemek süresi uzar, belki çocuk aç kalkar ama yemek yemeyle ilgili esas sorumluluğun kimde olduğunu anlamaya dayalı bir davranış olur.

Başta dediğim gibi bu bir süreçtir ve bu süreç erken yaşta başlar. Ancak aileler genellikle çocuğun okula başlamasıyla gündeme getirirler. Bu yaşa gelince çocuktan ev ödevlerini yapmalarını, ders çalışmalarının sorumluluk kazanmalarını isterler. Ancak küçük yaştan itibaren sorumluluk alma fırsatı verilmesi, çocuğun yaşının gerekliliklerini yerine getirmesine yardımcı olacaktır. Bu nedenle küçük yaşta, çocuğun döküp saçacağını bile bile onun yemek yemesine fırsat tanıma, döktüğü oyuncaklarını toplamasını bekleme, kendi odası ve yatağını kabullenmesini sağlama, sorumluluk alma sürecinde çocuğu cesaretlendirir ve olumlu yol kat etmesini sağlar.

Bir çocuk fiziksel olarak yeterliliği sağladığında her şeyi yapabilir. Örneğin, en temel ihtiyaçlarını; yemek yeme, el yüz temizliği, dişlerini fırçalama gibi ihtiyaçlarını 2 yaş civarı bir çocuğun yapması için teşvik edebilirsiniz. Yaşı büyüdükçe, kendi oyuncaklarını toplama, yemek masasına peçete ve tabak koyma işlerinin de üstesinden gelebileceğine şüpheniz olmasın. 6 yaş civarına geldiğinde ise, kendi kıyafetlerini çıkarma- giyme, kirlilerini kirliliğe atma, basit yiyeceklerin yapılmasında yardımcı olma ve evde bozulan, kırılan, dökülenleri eski haline getirmede yardımcı olma gibi becerileri yerine getirebilir. Tüm bunları yapan çocuk, okul çağına geldiğinde ise, kendi okul çantasını hazırlama, ödevlerini yapma, eşyalarını koruma gibi sorumluluklarını yerine getirebilir. İlkokul döneminde ise, tek başına tüm öz bakım becerilerini yerine getirebilir, odasını düzenli tutabilir, okuldan söylenenleri ailesine iletebilir. Ortaokul döneminde ise, yardım almadan bulaşık, çamaşır makinesini doldurup çalıştırabilir, listelenmiş malzemeleri bakkaldan kendi başına alabilir, kardeşleri varsa onlarla ilgilenebilir, uzun vadede istediği bir şeyi para biriktirerek alabilir ve bazı durumları büyüklerine söylemeden çözebilir. Evet, tüm bunları yaş seviyelerine göre yapabilirler. Ancak küçük yaştan itibaren teşvik etmek ve yapabileceklerine dair cesaretlendirmek gerek şarttır.

 

 

 

 

 
Etiketler: SORUMLULUK, BİLİNCİ,
Haber Yazılımı